جواب:
امور غیبی از مسائلی هستند که تنها از طریق وحی شناخته میشوند و انسانها راهی برای مشاهده و درک حقیقت آنها ندارند. از همین رو بسیاری از علمای معاصر تصریح کردهاند که نمایش و بازسازی عذاب قبر، نعیم قبر و سایر امور غیبی جایز نیست؛ زیرا حقیقت این امور برای بشر معلوم نیست و آنچه نمایش داده میشود صرفاً تخیل و تصور انسان است. همچنین ممکن است بینندگان گمان کنند که حقیقت عالم برزخ دقیقاً همان چیزی است که در فیلم یا نمایش دیدهاند، در حالی که واقعیت آن را جز خداوند متعال نمیداند.
بنابراین تمثیل و نمایش عذاب قبر و سایر امور غیبی جایز نیست و باید به آنچه در قرآن و سنت صحیح آمده ایمان آورد بدون آنکه برای آن تصویرسازی و بازسازی صورت گیرد.والله أعلم بالثواب.
خلاصه حکم:
نمایش و بازسازی عذاب قبر، نعمت قبر و سایر امور غیبی جایز نیست؛
وجه اول زیرا حقیقت این امور برای انسان معلوم نیست و تنها از راه وحی شناخته میشود.
وجه دوم آنچه نمایش داده میشود صرفاً تخیل و تصور انسان است.
وجه سوم همچنین ممکن است بینندگان گمان کنند که حقیقت عالم برزخ دقیقاً همان چیزی است که در فیلم یا نمایش دیدهاند، در حالی که واقعیت آن را جز خداوند متعال نمیداند.
وجه جهارم تصور غلط از امور غيبي
وجه بنجم از بين رفتن عظمت امور غيبي
وجه ششم تبديل حقايق به خيال وتصور
وجه هفتم تمثيل امور يكه غير از الله حقيقت ان به مخلوق ممكن نيست
بنابراین تمثیل و نمایش عذاب قبر و سایر امور غیبی جایز نیست و باید به آنچه در قرآن و سنت صحیح آمده ایمان آورد بدون آنکه برای آن تصویرسازی و بازسازی صورت گیرد. والله تعالى أعلم.
أقوال العلماء المعاصرين
1ـ قال الشيخ عبد العزيز بن باز «الأمور الغيبية لايجوز تمثيلها؛ لأن تمثيلها يفضي إلى الكذب عليها وإلى تصويرها بخلاف حقيقتها». (مجموع فتاوى ابن باز، جـ 8، صـ 206).
ترجمه:«امور غیبی را نمیتوان به نمایش درآورد؛ زیرا این کار موجب نسبت دادن مطالب نادرست به آنها و تصویر نمودن آنها برخلاف حقیقتشان میشود».
2ـ قال علماء اللجنة الدائمة للبحوث العلمية والإفتاء لايجوز تمثيل ما يتعلق بأمور الآخرة من الجنة والنار وعذاب القبر ونعيمه؛ لأنها من أمور الغيب. (فتاوى اللجنة الدائمة، جـ 3، صـ 231).
ترجمه: «نمایش دادن امور مربوط به آخرت مانند بهشت، دوزخ، عذاب قبر و نعمتهای قبر جایز نیست؛ زیرا اینها از امور غیبیاند».
3ـ قال الشيخ محمد بن صالح العثيمين «كل ما كان من أمور الغيب فلا يجوز تمثيله؛ لأن حقيقته مجهولة لنا». (لقاءات الباب المفتوح، لقاء رقم 169).
ترجمه: «هر چیزی که از امور غیبی باشد، نمایش آن جایز نیست؛ زیرا حقیقت آن برای ما ناشناخته است».
4ـ قال الشيخ صالح الفوزان تمثيل عذاب القبر أو الجنة أو النار لايجوز؛ لأنه ادعاء لمعرفة كيفية هذه الأمور». (المنتقى من فتاوى الفوزان، جـ 3، صـ 167).
ترجمه: «نمایش عذاب قبر یا بهشت و دوزخ جایز نیست؛ زیرا چنین کاری ادعای آگاهی از چگونگی این امور است».
5ـ قال الشيخ بكر أبو زيد «الغيبيات لا مجال للتمثيل فيها؛ لأنها مبنية على التوقيف». (حراسة الفضيلة، صـ 86).
ترجمه: «در امور غیبی جای تمثیل و نمایش وجود ندارد؛ زیرا این مسائل بر نصوص شرعی متوقفاند».
6ـ قال الشيخ حمود التويجري «تمثيل أحوال البرزخ من التقول على الله بغير علم». (إتحاف الجماعة، جـ 2، صـ 328).
ترجمه: «نمایش دادن احوال عالم برزخ نوعی سخن گفتن درباره خداوند بدون علم است».
7ـ قال الشيخ صالح آل الشيخ «الأمور الغيبية لا تمثل ولا تجسد؛ لأن حقيقتها لا تعلم إلا بالوحي». (شرح العقيدة الطحاوية، الدرس35).
ترجمه: «امور غیبی نمایش داده نمیشوند و به صورت مجسم درنمیآیند؛ زیرا حقیقت آنها تنها از طریق وحی دانسته میشود».
8ـ قال الشيخ عبد الله بن جبرين «تمثيل عذاب القبر وسؤال الملكين لايجوز لما فيه من الخوض في الغيب». (فتاوى ابن جبرين، جـ 3، صـ 14).
ترجمه: «نمایش عذاب قبر و سؤال دو فرشته جایز نیست؛ زیرا دخالت در امور غیبی به شمار میآید».
والله أعلم بالثواب، وصلى الله على نبينا محمد وعلى آله وصحبه وسلم.
پاسخ ها